Darmparasieten: lintwormen, ass Maden und Trichinose

>
>

Wormen in ontlasting: Lintwormen, spoelwormen, aarsmaden en trichinen allemaal darmparasieten, speelden vroeger een belangrijke rol als ziekteverwekkers. Door de verplichte keuring van vlees en groenten en de verbeterde hygiëne in het algemeen zijn ze bij ons veel zeldzamer geworden, hoewel met name aarsmaden nog regelmatig bij kinderen worden vastgesteld. Reizigers uit tropische landen brengen wel eens gevaarlijker parasieten mee.

 

Lintwormen

De mens is de hoofdgastheer voor de lintworm van het rund, het varken en de vis (maar tussengastheer voor de lintworm van de hond). De runderlintworm legt zijn eitjes in de darm van de mens.

De tussengastheer (het rund) neemt ze tijdens het grazen (op de bemeste weide) auf. Er ontstaan larven, die met het bloed in de spieren, de lever en de longen worden gebracht en zich daar inkapselen. Deze zogenaamde »vinnen« van de darmparasieten worden weer door de mens via het eten van rundvlees opgenomen. Zodra de blaaswormen in de darm zijn, komt de kop van de lintworm tevoorschijn, zuigt zich vast aan het slijmvlies van de dunne darm en voedt zich met de darminhoud.

Deze kringloop geldt ook voor de lintworm van het varken en van de vis. De lintworm vormt een 2 bis 30 cm lange ketting van afzonderlijke leden, die zodra ze rijp zijn, achtereenvolgens worden afgestoten en met de faeces worden afgevoerd, waar hun aanwezigheid kan worden vastgesteld. Mensen met een lintworm hebben aanvankelijk geen klachten. Later treden drukgevoel in de bovenbuik, geeuwhonger of gebrek aan eetlust, misselijkheid en braken op.

De behandeling van de darmparasieten bestaat erin de kop van de lintworm met speciale middelen los te maken. Vinnen in het lichaam kunnen slechts operatief worden verwijderd. Bij de lintworm van de hond begint de kringloop in de darm van de hond. De mens wordt besmet (zB. door strelen) en wordt dus tussengastheer voor de vinnen; deze toestand is gevaarlijker, omdat de blaasjes vooral in de lever en de longen, maar ook in andere organen zoals de hersenen, terechtkomen en daar ernstige stoornissen teweegbrengen. Nog gevaarlijker is het, wanneer mensen besmet worden met de eieren van de andere lintwormen, die ze in hun eigen lichaam hebben ontwikkeld, omdat zij dan niet alleen hoofdgastheer, maar ook nog tussengastheer worden.

Trichonose

Trichinose, dat in onze landen niet meer voorkomt, wordt vermeld, omdat het eten van rauw varkensvlees in sommige vakantielanden nog steeds niet veilig is, door de aanwezigheid van de vinnen van trichinen. In de darm van de mens veranderen de larven in geslachtsrijpe wormen. De mannelijke darmparasieten komen na de bevruchting om, terwijl de wijfjes 1000 bis 2000 larven in de lymfvaten van het darmslijmvlies afzetten. Deze larven dringen in alle organen, vooral zuurstofrijke spiergroepen. Pijn, Übelkeit, braken en Durchfall kondigen de ernstige ziekte aan. Benauwdheid en voortdurende hoge koorts volgen. De spieren worden stijf en zwellen als bij reuma.

 

Aarsmaden

Er bestaat geen specifiek middel tegen trichinose. De helft van de patiënten kan niet worden geholpen en sommigen overlijden. Aarsmaden leven in de dunne darm en in de bovenste delen van de dikke darm. De ongeveer 1 cm lange wijfjes leggen hun eieren buiten de darm, omdat ze voor hun ontwikkeling zuurstof nodig hebben. Dit gebeurt meestal ‘s nachts, omdat de sluitspier van de aars dan slapper is. De slaper voelt jeuk, krabt zich en brengt de eieren weer in het spijsverteringsstelsel (kinderen bijv. door duimzuigen). Besmetting vindt ook via groenten, kleding enz. plaats. De witte, zeer beweeglijke maden worden meestal massaal in de Hocker aangetroffen. Omdat besmetting bijzonder gemakkelijk is, wordt aanbevolen het hele gezin of zelfs de hele klas te behandelen.

 

Spoelworm

Het wijfje van de spoelworm legt dagelijks 200 000 eieren in de dunne darm. Deze eitjes worden met de stoelgang afgevoerd en kunnen dan via bemeste groenten of fruit weer door de mens worden opgenomen, waar ze in de darm dezelfde ontwikkelingsstadia doormaken als de aarsmaden. Twee tot drie maanden later worden de eerste volwassen spoelwormen, die ongeveer 20 cm lang en zo dik als een potlood zijn, in de stoelgang aangetroffen. Omdat ze zich bijzonder snel vermenigvuldigen, moet een krachtige behandeling worden ingesteld. Spoelwormen kunnen kluwens vormen, die de darm of de galwegen verstoppen; hun stofwisselingsresten kunnen vergiftigingen in de darmen teweegbrengen.

>
>